ایمنی بالابرها

انواع مختلف جرثقیل:

1-جرثقیل متحرک:

جرثقیلی است که بر روی یک یا چند ریل حرکت می کند و شامل انواع زیر است.

1-1جرثقیل سقفی (پل متحرک)

جرثقیلی است که بر روی دو ریل موازی که در ارتفاع مناسبی از سقف سالن کارخانه قرار گرفته است حرکت می کند و قادر است بار را بالا و پایین برده و آن را در سطح افقی در امتداد موازی و یا عمود بر مسیر حرکت (ریل ها) و یا همزمان جابجا نماید. این دستگاه تشکیل شده است از یک یا دو پل (حمال) افقی که در دو سر آن چرخهایی تعبیه شده و بر روی ریل های مذکور قرار می گیرند و در نتیجه حرکت طولی دستگاه را امکان پذیر می سازد، بر روی این پل یک یا دو واگن (کالسکه) که در کار بالا و پائین بردن بار و حرکت عرضی آن را در فاصله بین دو ریل انجام می دهد ، قرار می گیرد. این دستگاه می تواند از روی زمین یا از داخل کابین هدایت شود . ضمناَ این دستگاه متداول ترین نوع جرثقیل است که در کار حمل و نقل و جابجائی کالا مورد استفاده می باشد.

2-1جرثقیل دروازه ای

جرثقیل متحرکی است شبیه جرثقیل سقفی که بر روی دو پایه خرپائی شکل سوار بوده و مجهز به چند بالابرنده عمودی بار می باشد. این پایه ها روی ریل هائی که در سطح زمین نصب شده قرار گرفته و بار را از نقطه ای به نقطه دیگر در روی مسیر خود حمل می نماید

3-1جرثقیل دروازه ای گردان:

بالابر است از نوع دروازه ای بدون واگن (کالسکه) متحرک و از یک پایه مکعبی شکل مشبک تشکیل شده که بر روی ریل هائی در سطح زمین حرکت می کند. در روی این پایه سکوی گردان و بوم و قلاب بار قرار گرفته است که قادر است بار را بلند کرده و در مسیر حرکت و یا در یک شعاع مشخص آن را جابجا کند.

4-1جرثقیل نیمه دروازه ای

این جرثقیل شبیه جرثقیل دروازه ای بوده با این تفاوت که چرخ های یک سمت انتهای پل حمال آن روی ریلی که در زیر سقف یا لبه دیوار کارگاه نصب گردیده قرار می گیرد و کار جابجائی بار را در مسیر ریل ها انجام می دهد.

5-1جرثقیل برجی

یک نوع جرثقیل است که در یک برج عمودی مشبک که پایه های آن به صورت دروازه ای در روی ریل هائی در سطح زمین قرار گرفته و ساختمان جرثقیل را نگه می دارد،تشکیل شده و در روی این برج یک سوی گردان با یک برج مخروطی کوچک و بوم و قلاب و کابل دستگاه قرار گرفته است که کار جابجائی و انتقال بار انجام می دهند. نوع دیگر این دستگاه جرثقیل سرچکشی است که از یک برج عمودی مشبک که به عنوان پایه بر روی ریل هائی قرار گرفته و یک تیر مشبک افقی در بالای ان ، تشکیل شده و روی آن یک کالسکه که قلاب و کابل دستگاه به آن متصل است حرکت افقی و عمودی انتقال بار را انجام می دهد. تیر افقی قادر به چرخش حول محور برج عمودی می باشد.

6-1جرثقیل بازوئی

این نوع جرثقیل ثابت یا گردان است که دارای بازوی افقی یا مایل می باشد و کابل نگهدارنده بار به وسیله بازوی مزبور نگهداری می شود. در این دستگاه موقعیت قلاب بار نسبت به محور دوران جرثقیل توسط طول و شیب بازو تعیین می گردد. در بعضی موارد که بازوی جرثقیلی افقی است ممکن است بار توسط کالسکه( واگن متحرک) جا به جا شود.

7-1جرثقیل دیواری

این دستگاه تشکیل شده است از تیر خرپائی شکل افقی که معمولاَ بر روی آن یک کاسکه متحرک قرار گرفته که کار بالا بردن و انتقال بار را انجام می دهد این تیر می تواند حول ، محور عمودی چرخش نماید . یک انتهای تیر افقی به پایه عمودی چرخ داری متصل است که قادر خواهد بود بر روی ریل ها نصب شده بر دیوار یا ستونهای ساختمان کارگاه حرکت افقی در امتداد مسیر داشته باشد.

2-جرثقیل های سیا ر

نوعی جرثقیل است که بر روی وسیله نقلیه موتوری با یک شاسی سوار شده و با نیروی محرکه مکانیکی یا هیدرولیکی کار می کند و شامل موارد زیر است:

1-2جرثقیل نصب شده بر روی کامیون یا یدک کش

2-2جرثقیل نصب شده بر واگن ریل دار

3-2جرثقیل نصب شده بر خودروهای چرخ زنجیری

4-2جرثقیل نصب شده بر روی شاسی چرخ دار( غیر موتوری)

انواع خطرات و اصول ایمنی:

بارگذاری بیش از حد مجاز:

بارگذاری بیش از حد مجاز جرثقیل یا بالابر می تواند موجب سقوط بار به زمین و در نتیجه خسارات دستگاه و یا موجب آسیب دیدگی کارگران گردد. بنابراین لازم است ظرفیت مجاز جرثقیل توسط تابلو یی در دو طرف دستگاه مشخص گردد علاوه بر این جرثقیل ها باید دارای وسیله ای باشند که در صورت اعمال نیروی بیشتر از ظرفیت دستگاه آن را متوقف سازد.

خطرات الکتریکی:

در جایی که جرثقیل های سیار مورد استفاده قرار می گیرد به خصوص در محل های کاری ساختمان و بنادر لازم است تدابیری به کار گرفته شود تا از تماس دکل جرثقیل با کابل برق ممانعت به عمل آید. برای این منظور وسایل الکتریکی و یا الکترونیکی روی مرتفع ترین دکل جرثقیل نصب شده و هر زمان دکل جرثقیل به خطوط برق هوائی نزدیک شود آلارم دستگاه به صدا در می آید، کلیه جرثقیل هایی که با نیروی برق کار می کنند باید مجهز به اتصال زمین موثر باشند.

خطرات مسیر جرثقیل:

اگر شخصی در مسیر حرکت جرثقیل مشغول کار باشد و احتمال برخورد جرثقیل با وی وجود داشته باشد لازم است برای جلوگیری از نزدیک شدن به وی از ترمزها و یا موانع لاستیکی که در روی ریل ها قابل نصب است استفاده نماید.

خطرات آتش سوزی در جرثقیل:

برای فرا متصدی جرثقیل در مواقع اضطراری از یک وسیله نظیر نردبان طنابی که در داخل کابین قرار گرفته استفاده می شود . ضمناَ در داخل کابین باید یک کپسول اطفاء حریق مناسب وجود داشته باشد.

سقوط از پرتگاه:

در صورت استفاده از بالابر ساختمانی که در لبه پرتگاه ها نصب شده است برای جلوگیری از سقوط متصدی دستگاه به پائین و یا سقوط خود جرثقیل لازم است از نرده ای حفاظتی در محل پرتگاه استفاده شود .

نکات ایمنی عمومی جرثقیل ها:

1-قسمت های مختلف وسایل انتقال بار و تجهیزات باید به نحوی طراحی و ساخته شود که استقامت کافی داشته باشد.

2-حداکثر ظرفیت مجاز جرثقیل باید از طرف کارخانه سازنده به طور مشخص در طرفین دستگاه نوشته شده باشد.

3-بر روی هر جرثقیل باید پلاک مشخصات فنی حاوی اطلاعات زیر باشد:

الف) نام کارخانه سازنده

ب)تاریخ ساخت

ج) شماره سریال

د)استاندارد

4-بر روی جرثقیل باید تابلوی اخطاری نصب گردد که افزایش ظرفیت مجاز بار را منع کرده باشد.

5- تمام چرخ دنده ها و سایر قسمت های انتقال دهنده نیرو باید دارای حفاظ و پوشش مناسب باشد.

6- کلیه جرثقیل ها باید دارای دفترچه راهنمای مشخصات فنی ساخت و نحوه بهره برداری و چگونگی تعمیر و نگهداری و دفترچه بازرسی های ضروری باشد.

7-کلیه جرثقیل ها باید مجهز به وسایل کنترل و ایمنی لازم و مطابق با استاندارد باشد. در انتها و همچنین در پائین دستگاه( حد بالا و پائین) جابجا نشود.

8- در جرثقیل ها دسترسی به کابین جرثقیل باید توسط نردبان ثابت و یا پله ای مناسب صورت گیرد.

9- پیش از شروع کار با دستگاه از نشتی روغن ،سالم بودن سیم بکسل ها وکلید قطع کننده و ترمز ها مطمئن شوید .

نکات ایمنی در نصب و نگهداری:

در نصب جرثقیل متحرک همیشه فاصله کافی بین قسمت های زیر وجود داشته باشد:

1-بین بلند ترین نقطه جرثقیل و هر نوع مانعی در سقف کارگاه

2-بین هر قسمت از جرثقیل با دیوارها و یا ستون های کارگاه

3-محل نصب جرثقیل باید دارای مقاومت کافی در مقابل نیروهای وارده باشد.

کابین راننده جرثقیل باید در مقابل گرما و سرما محفوظ باشد. جرثقیل باید طوری نصب شود تا راننده آن دید کافی به اطراف داشته باشد دستگاه جرثقیل باید در همه حال بازرسی شده و نتیجه در برگ های مخصوصی ثبت گردد.

نکته ایمنی کار با جرثقیل:

1. دستگاه بایستی مجوز سلامت فنی را از مرکز مجاز اخذ که پس از کنترل تمامی قسمتهای دستگاه برای مدت معین صادر می شود بگیرد .

2. پیش از شروع کار با دستگاه از نشتی روغن ،سالم بودن سیم بکسل ها وکلید قطع کننده و ترمز ها مطمئن شوید .

3. قبل از شروع کار هوک واهرم ها را امتحان کنید .

4. پیش از جک زدن ،محل را بازرسی نموده وحتما در زیر جکها الوار قرار دهید .

5. مطمئن شوید در بالای سر شما شبکه برق وجود ندارد .

6. حداقل فاصله ایمن از جریان برق 6 متر است.

7. پیش از بلند کردن بار ،با بوق زدن دیگران را مطلع سازید

8. مطمئن شوید که ریگر شما علائم وقوانین مربوط به کار خود را دقیقا می داند واطلاعات فنی در مورد کار خود را دارد .

9. راننده باید طرز کار با جدول بار load chart را بداند.

10.اگر وزن بار به اندازه ظرفیت نهایی جرثقیل باشد ،با کنترل واحد ایمنی جابجا گردد.

11.روی بدنه تمامی وسایل بالابرنده باید میزان بار مجاز نوشته شده باشد.

لیفتراک:

لیفتراک:ماشيني است داراي يك دكل، شاخك و ملحقات كه با توجه به نوع فعاليت براي حمل و نقل، جابجائي و انبارنمودن بارها در اشكال و ظرفيتهاي مختلف طراحي و ساخته ميشود و متناسب با نوع كار و محيط از سوخت هاي فسيلي، گاز يا برق استفاده ميكند.

نکات ایمنی در ارتباط با لیفتراک ها:

1.وسیله نقلیه موتوری(لیفتراک ها) باید توسط افراد مجاز مورد استفاده قرار گیرد.

2.در مواردی که راننده نقص را در دستگاه مشاهده می کند بایستی مراتب را فوراَ به مسئول مربوطه گزارش نماید.

3.لیفتراک باید وسیله حفاظت داشته باشد تا در صورت واژگون شدن به راننده آسیب نرسد و مجهز به سپر محافظ راننده باشد.

4.دستگاه اعلام خطر هنگام بروز حادثه داشته باشد.

5.تعبیه وسیله ای روی اگزوز لیفتراک برای جذب گازهای متصاعد در سالن های سر بسته

6.لیفتراک ها باید چراغ ،آینه های بغل را داشته باشد.

7. کپسول اطفاء حریق در کابین باید وجود داشته باشد.

8.مسیرهای رفت و آمد لیفتراک ها باید عاری از هر گونه ناهمواری باشد و این مسیر حرکت باید با علائم و رنگ هایی مشخص شود.

9. از سوار کردن افراد اضافی روی لیفتراک باید خوداری کرد.

10.راننده لیفتراک بایستی :

از وسایل ایمنی نظیر کفش ،کلاه و دستکش ایمنی استفاده نماید .